Τα 13 κείμενα του παρόντος τόμου, που αφιερώνεται στη μνήμη του καθηγητή του Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης του Α.Π.Θ. Σπύρου Ράση από ισάριθμους πανεπιστημιακούς, φίλους, συναδέλφους και συνεργάτες του, κινούνται στις επιστημονικές περιοχές των διδακτικών, ερευνητικών και συγγραφικών ενδιαφερόντων του τιμώμενου.

Περιλαμβάνονται κείμενα για την ιστοριογραφία και τη μεθοδολογία των κοινωνικών επιστημών, την ιστορία και την κοινωνιολογία της εκπαίδευσης, τους ριζοσπάστες διανοούμενους, τις διεθνείς τάσεις στη σχολική εκπαίδευση και τα πανεπιστήμια.

Ειδικότερα, περιλαμβάνονται κείμενα για την ιστοριογραφία του Ολοκαυτώματος και του γενοκτονικού φαινόμενου, τις μεθόδους μελέτης των εκπαιδευτικών ανισοτήτων, κείμενα που αναφέρονται στην ιστορία της νεοελληνικής και της κυπριακής εκπαίδευσης, στην εργαλειοποίηση του σχολείου και την ‘αποποιητικοποίηση’ της παιδαγωγικής σχέσης, στις απόψεις ριζοσπαστών διανοούμενων σε διάφορα πεδία της εκπαίδευσης. Τέλος, περιλαμβάνονται κείμενα που αναφέρονται: στην ανάγκη ενός σχολείου που θα συνάπτει τη γνώση με την κοινωνική πραγματικότητα, στην εξέλιξη του φοιτητικού πληθυσμού και στην εξέλιξη του σχολείου στις συνθήκες της νεοφιλελεύθερης κυριαρχίας.

Τα κείμενα τοποθετούνται –με ποικίλους τρόπους– κριτικά απέναντι στον κόσμο της εκμετάλλευσης και στο σχολείο που συμβάλλει στη συντήρηση και την αναπαραγωγή του, προβάλλουν όψεις ενός ριζικά διαφορετικού σχολείου, ικανού να συμβάλει στην κοινωνική και πολιτική αναδόμηση, υπηρετώντας τις ανάγκες της μεγάλης πλειονότητας της ανθρωπότητας, δηλαδή των εκμεταλλευόμενων και καταπιεζόμενων κοινωνικών τάξεων.