Εθνικισμός, πλούτος, παιδεία. Πώς άραγε αλληλο-διαμορφώνονται η ιδεολογία, η οικονομία και η γνώση; Πώς ταυτοχρόνως συν-διαμορφώνουν τη διάρθρωση της κοινωνίας μας και την ιστορική της εξέλιξη; Και ποιες πιθανές προοπτικές διαγράφονται για το άμεσο μέλλον, με βάση αυτές τις ιστορικές εμπειρίες; Σε είκοσι τρία σύντομα "δοκίμια" διατυπώνονται υποθέσεις γύρω από αυτά τα ερωτήματα, που τόση σημασία έχουν για τη συλλογική μας αυτογνωσία.

Τα περισσότερα κεφάλαια του βιβλίου έχουν πρωτοδημοσιευτεί στην εφημερίδα "Το Βήμα". Εδώ εμφανίζονται σε βελτιωμένη μορφή, επεκτείνονται, συμπληρώνονται με νέα κείμενα και συνδέονται σε ένα συνεκτικό σύνολο.