Ο "γραμματισμός", δηλαδή η κατάκτηση του χειρισμού των γραπτών κωδίκων με τη μορφή της ανάγνωσης και της γραφής, έχει κεφαλαιώδη σημασία, καθώς σηματοδοτεί την ανάπτυξη ή υπανάπτυξη μιας κοινωνίας και την πλήρη ή ελλιπή συμμετοχή ενός ατόμου στο γίγνεσθαι της εποχής του. Το επίπεδο γραμματισμού των κοινωνιών βρίσκεται στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος πολιτικών φορέων και κοινωνικών ομάδων πίεσης, ενώ, περισσότερο από κάθε άλλο εκπαιδευτικό θέμα, αποτελεί αντικείμενο ερευνών, δημοσιεύσεων, συνεδρίων, δημόσιων συζητήσεων και πολιτικοποίησης. Νέα ευρήματα έρχονται συνεχώς στο φως, νέες ιδέες προτείνονται για εφαρμογή και νέες εξελίξεις σημειώνονται στα σχολεία και στις τάξεις. Στον παρόντα τόμο συγκεντρώνονται πολλές πρωτότυπες ελληνικές έρευνες και πρακτικές εφαρμογές του γραμματισμού, εστιασμένες στην κρίσιμη πρώτη παιδική ηλικία. Το πρώτο μέρος περιλαμβάνει ενδιαφέρουσες εργασίες που εστιάζονται στην ανάδυση του γραμματισμού. Το δεύτερο μέρος διερευνά πώς οι σύγχρονες απόψεις από τον παγκόσμιο ερευνητικό ορίζοντα είναι δυνατόν να γίνουν πράξη. Το τρίτο μέρος είναι αφιερωμένο στην αντιμετώπιση των δυσκολιών του γραμματισμού. Το τελευταίο μέρος ασχολείται με θέματα γραμματισμού του δημοτικού σχολείου, ειδικά στην καθημερινή πράξη.
Στόχος της μελέτης είναι η διατύπωση νέων ερωτημάτων, προτάσεων και πρακτικών εφαρμογών και η συσπείρωση των επιστημονικών και εκπαιδευτικών δυνάμεων του τόπου για τον καλύτερο και βαθύτερο γραμματισμό όλων των παιδιών της κοινωνίας μας.