Ο ήρωας του Μπερνανός, ο εφημέριος ενός μικρού χωριού στη Γαλλία, είναι η εικόνα της ταπείνωσης, της θυσίας, του μαρτυρίου. Θύμα της ίδιας του της αφέλειας, του αδύναμου χαρακτήρα του, της ασθένειάς του που τον οδηγεί στον θάνατο, δεν κατορθώνει σχεδόν ποτέ να πράξει το σωστό, παρά τον θερμό του ζήλο και την ένταση της πίστης του. Μια πίστη, όμως που φοβάται ότι θα τη χάσει, καθώς μολύνεται με το μικρόβιο της απελπισίας. Οι εχθροί του είναι απειλητικοί: ο κυνισμός της αριστοκρατίας, η αδιαντροπιά μιας νεαρής γυναίκας, η απόλυτη ένδειά του. Ο νεαρός εφημέριος σε όλα αυτά δεν έχει να αντιτάξει παρά την ενστικτώδη αγάπη του και την ελπίδα του στη χάρη του Θεού.


Το "Ημερολόγιο ενός εφημερίου της επαρχίας" έχει μεταφραστεί και κυκλοφορήσει σε είκοσι εφτά χώρες, τιμήθηκε, το 1936, με το Μεγάλο Βραβείο Μυθιστορήματος της Γαλλικής Ακαδημίας και κατατάσσεται μεταξύ των αριστουργημάτων της γαλλικής λογοτεχνίας του 20ού αιώνα. Έχει μεταφερθεί αριστουργηματικά στον κινηματογράφο από τον Ρομπέρ Μπρεσόν.

Η ελληνική έκδοση συνοδεύεται από τον πρόλογο του Gilles Philippe, αναλυτικό χρονολόγιο και εκτενείς σημειώσεις από την έκδοση της Pleiade, και επίμετρο του Σταύρου Ζουμπουλάκη.