Η αυτοσαρκαστική αντιμετώπιση των πραγμάτων και η συχνά ειρωνική ματιά στις αντιξοότητες της ζωής χαρακτηρίζουν το πρόσωπο του πιο ξακουστού Τούρκου θυμόσοφου. Ο Ναστραδίν Χότζας αντικατοπτρίζει τον απλοϊκό Ανατολίτη, ο οποίος οπλίζεται με εγκαρτέρηση ενάντια στην κακοτυχία και με το πανούργο πνεύμα του σοφίζεται ηθικοπλαστικούς μύθους.
Σκιαγραφεί, με τη χαρακτηριστική υποκριτική του αφέλεια, την κοινωνική ανισότητα και με τη δυνατή λαϊκή ψυχή του αντιστέκεται στις ανθρώπινες αδικίες. Εκφράζεται με ιδιότυπες φράσεις ελευθεριότητας, που όμως περικλείουν μια απολαυστική καθημερινή σοφία, και πρωταγωνιστεί σ' ένα πλήθος ιστοριών οι οποίες διαδόθηκαν με διάφορες παραλλαγές σε όλη την Ανατολή.