Στο μνημειώδες έργο Ιστορία του ελληνικού έθνους, ο «πατέρας» της ελληνικής ιστοριογραφίας Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος καταγράφει την ιστορική συνέχεια της ελληνικής φυλής από τους αρχαίους χρόνους μέχρι σήμερα, προσπαθώντας παράλληλα να αναιρέσει την κυρίαρχη εντύπωση ότι οι χρόνοι του Βυζαντίου υπήρξαν χρόνοι παρακμής και εκφυλισμού. Θεωρεί τη βυζαντινή περίοδο αναπόσπαστο κομμάτι της ελληνικής ιστορίας και καθιερώνει στη διδασκαλία του στο Πανεπιστήμιο Αθηνών την τριμερή διαίρεση της ελληνικής ιστορίας σε αρχαία, μεσαιωνική και νέα. Ο τρίτος τόμος του έργου περιλαμβάνει: Μεσαιωνικός ελληνισμός - Βαθμιαίος εξελληνισμός του ανατολικού κράτους - Εισαγωγή, Τα μέχρις Ιουστινιανού, Ιουστινιανός, Τα μεταξύ Ιουστινιανού και Ηρακλείου, Ηράκλειος, Δυναστεία του Ηρακλείου, Μεσαιωνικός ελληνισμός - Η μεταρρύθμισις - Πως είχε πολιτικώς και ηθικώς το κράτος εν αρχή της μεταρρυθμίσεως, Λέων Γ΄, Κωνσταντίνος Ε΄, Πρώτη κατάλυσις της μεταρρυθμίσεως. Λέων Δ΄. Ειρήνη και Κωνσταντίνος ΣΤ΄, Δευτέρα της μεταρρυθμίσεως περίοδος. Νικηφόρος. Μιχαήλ Α΄, Δευτέρα της μεταρρυθμίσεως περίοδος. Λέων Ε΄. Μιχαήλ Β΄. Θεόφιλος, Οριστική κατάλυσις της μεταρρυθμίσεως. Θεοδώρα. Μιχαήλ Γ΄.
