Παραμένει τυπικά κλειστός έως σήμερα, 36 χρόνια μετά την κυπριακή τραγωδία, ο "Φάκελος Κύπρου", που σχηματίστηκε από την Εξεταστική Επιτροπή της Βουλής, η οποία άρχισε τις εργασίες της στις 3 Μαρτίου 1986 και ολοκλήρωσε το έργο της στις 31 Μαΐου 1988. Ουσιαστικά, όμως, ο "Φάκελος" έχει ανοίξει με τη δημοσίευση πολυσέλιδων απολογητικών βιβλίων από πρωταγωνιστές της δραματικής εκείνης περιόδου. Εμειναν, ωστόσο, αδημοσίευτες αποκαλυπτικές καταθέσεις στην Εξεταστική αξιωματικών που εξετέλεσαν το πραξικόπημα ανατροπής του Μακαρίου. Τις καταθέσεις αυτές δημοσιεύει σήμερα το «Ε»-Ιστορικά και τις συμπληρώνει με άλλα στοιχεία από γραπτές μαρτυρίες, ώστε ο αναγνώστης να οδηγηθεί μόνος του σε συμπεράσματα για το έγκλημα που διεπράχθη και έμεινε ατιμώρητο.

Η ανατροπή του Μακαρίου, όπως προκύπτει από καταθέσεις στην Εξεταστική, αποφασίστηκε Απρίλιο - Μάιο 1974 στη σύσκεψη, έπειτα από εισήγηση του αόρατου δικτάτορα Δημ. Ιωαννίδη, στην οποία μετείχαν ο πρόεδρος της Δημοκρατίας στρατηγός Φαίδων Γκιζίκης, ο αρχηγός Ενόπλων Δυνάμεων στρατηγός Γρηγόριος Μπονάνος και ο πρωθυπουργός του καθεστώτος Αδαμάντιος Ανδρουτσόπουλος. [...]

Τις καταθέσεις, που δημοσιεύονται για πρώτη φορά, τις εμπιστεύθηκε στην "Ε" ο Μεσολογγίτης δημοσιογράφος και εκδότης τοπικής εφημερίδας Ζήσιμος Τσουκαλάς, ο οποίος τις απέσπασε από τον πρόεδρο της Εξεταστικής Επιτροπής βουλευτή Χρήστο Μπασαγιάννη, που τους συνέδεε μακρά φιλία, με τη δέσμευση "να μην τις δημοσιεύσει πριν πεθάνει". [...]

Εκπληρώνουμε σήμερα την επιθυμία του συναδέλφου Ζήσιμου Τσουκαλά, ο οποίος μας εμπιστεύτηκε το πολύτιμο, αποκαλυπτικό υλικό από τον Φάκελο της Κύπρου.

Βίκτωρ Νέτας