[{"id":9730,"title":"Το μοτίβο της εκλογής των μικρών κουτιών","subtitle":null,"description":"Το περίφημο αυτό κείμενο του Sigmund Freud, δημοσιεύεται για πρώτη φορά το 1913. Από την αλληλογραφία του βγαίνει το συμπέρασμα ότι η ιδέα γι' αυτό το έργο του ήρθε τον Ιούνιο του 1912. Σ' ένα γράμμα του -στον Ferenzi, με ημερομηνία 7 Ιουλίου 1913- άφηνε να εννοηθεί πως στην πραγμάτωση αυτού του έργου είχε παίξει ρόλο ένας \"υποκειμενικός παράγοντας\", το γεγονός δηλαδή ότι και ο ίδιος είχε τρεις κόρες.\u003cbr\u003e \u003cbr\u003eΔύο σκηνές από τον Σαίξπηρ δίνουν την αφορμή στο Φρόυντ γι' αυτό το κείμενο. Η μία είναι από τον \"Έμπορο της Βενετίας\", όπου η όμορφη και συνετή Πόρσια καλείται να διαλέξει άντρα επιλέγοντας ανάμεσα σε τρία κουτιά, από χρυσό, ασήμι και μολύβι, που της προσφέρουν οι τρεις μνηστήρες που τη διεκδικούν. Η άλλη είναι από τον \"Βασιλιά Ληρ\", όταν γέρος πια αποφασίζει να μοιράσει το βασίλειό του στις τρεις θυγατέρες του ανάλογα με την αγάπη που θα εκφράσουν γι' αυτόν. \u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΤις δύο αυτές σκηνές ο Φρόυντ τις ανάγει στους μύθους και στα παραμύθια, και εξετάζει το μοτίβο των τριών γυναικών είτε ως προς το ρόλο και την καταγωγή των μυθικών τριαδικών θεών του πεπρωμένου (Μοίρες, Ώρες, Χάριτες, για παράδειγμα) είτε ως προς τη λειτουργία της τρίτης αδελφής ή κόρης στα παραμύθια (στα παραμύθια των Γκριμμ, για παράδειγμα). Γιατί η εκλογή γέρνει προς την τρίτη; Τι αντιπροσωπεύουν τα κουτιά στο όνειρο; Ποια είναι η σχέση της εκλογής με το θάνατο; Ποια η διαδικασία της αντικατάστασης; \u003cbr\u003e\u003cbr\u003e\" [...] Η αναδρομική διασκευή που επιχείρησε ο λογοτέχνης με βάση ένα μύθο, τον οποίο παραποίησε η μετάλλαξη της επιθυμίας, αφήνει να διαφανεί το παλιό του νόημα τόσο καθαρά που μας δίνει ίσως τη δυνατότητα και για μία προφανή, αλληγορική ερμηνεία του μοτίβου. Θα μπορούσαμε να πούμε ότι αυτές που απεικονίζονται εδώ είναι οι τρεις αναπόφευκτες σχέσεις του άντρα με τη γυναίκα: η τεκνογόνος, η σύντροφος, η εξολοθρεύτρια. Ή οι τρεις μορφές που παίρνει κατά τη διάρκεια της ζωής του η μητέρα... [...].\"\u003cbr\u003e","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b10138.jpg","isbn":"960-325-203-4","isbn13":"978-960-325-203-0","ismn":null,"issn":null,"series":{"id":503,"name":"Ο Άτακτος Λαγός","books_count":15,"tsearch_vector":"'ataktos' 'lagos' 'o'","created_at":"2017-04-13T00:55:50.522+03:00","updated_at":"2017-04-13T00:55:50.522+03:00"},"pages":32,"publication_year":1997,"publication_place":"Αθήνα","price":"8.0","price_updated_at":"2007-07-04","cover_type":"Μαλακό εξώφυλλο","availability":"Εξαντλημένο","format":"Βιβλίο","original_language":"γερμανικά","original_title":"Das Motiv der Kästchenwahl","publisher_id":2,"extra":null,"biblionet_id":10138,"url":"https://bibliography.gr/books/to-motibo-ths-ekloghs-twn-mikrwn-koutiwn.json"},{"id":97082,"title":"Εγκώμιο του εγκλήματος","subtitle":"Παρέκβαση περί παραγωγικής εργασίας","description":"O φιλόσοφος παράγει ιδέες, ο ποιητής ποιήματα, ο πάστορας κηρύγματα, και ούτω καθεξής. Ο εγκληματίας παράγει εγκλήματα. Αν προσέξουμε καλύτερα πως σχετίζεται αυτός ο τελευταίος κλάδος παραγωγής με το κοινωνικό σύνολο, θ' απαλλαγούμε από πολλές προκαταλήψεις. Ο εγκληματίας δεν παράγει μόνο εγκλήματα, αλλά και το ποινικό δίκαιο και τον καθηγητή που διδάσκει ποινικό δίκαιο και, συνάμα, το αναπόφευκτο σύγγραμμα με το οποίο ο ίδιος ο καθηγητής ρίχνει στη γενική αγορά τις παραδόσεις του εν είδει \"εμπορεύματος\". Έτσι πολλαπλασιάζεται ο εθνικός πλούτος. Για να μην αναφέρουμε την ατομική απόλαυση που παρέχει το χειρόγραφο του συγγράμματος στο δημιουργό του. [...]\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΤο κείμενο αυτό του Karl Marx γράφτηκε ανάμεσα στα 1860 και 1862. Οι εκδότες του το ενσωμάτωσαν στις \"Θεωρίες της υπεραξίας\", τόμος IV του Κεφαλαίου. Η μετάφραση έγινε από τα γερμανικά. Ο τίτλος κάτω από τον οποίο παρουσιάζεται εδώ προέρχεται από μία γαλλική έκδοση του κειμένου. Τίτλος πρωτοτύπου: \"Abschweifung (uber productive Arbeit)\". ","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b99604.jpg","isbn":"960-325-579-3","isbn13":"978-960-325-579-6","ismn":null,"issn":null,"series":null,"pages":11,"publication_year":2005,"publication_place":"Αθήνα","price":"2.0","price_updated_at":"2007-07-12","cover_type":"Μαλακό εξώφυλλο","availability":"Εξαντλημένο","format":"Βιβλίο","original_language":"γερμανικά","original_title":"Abschweifung: Über productive Arbeit","publisher_id":2,"extra":null,"biblionet_id":99604,"url":"https://bibliography.gr/books/egkwmio-tou-egklhmatos.json"},{"id":162490,"title":"Το μοτίβο της εκλογής των μικρών κουτιών","subtitle":null,"description":"\"Δυο σκηνές από τον Σαίξπηρ, μία χαρούμενη και μία τραγική, μου έδωσαν τελευταία την ευκαιρία να θέσω ένα μικρό πρόβλημα και να βρω τη λύση του.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003e\" Η χαρούμενη σκηνή είναι η εκλογή του μνηστήρα ανάμεσα σε τρία μικρά κουτιά στον \"Εμπορο της Βενετίας\". Η όμορφη και συνετή Πόρσια δεσμεύεται από την επιθυμία του πατέρα της να πάρει για άντρα της μεταξύ των υποφηφίων εκείνον ο οποίος θα διαλέξει το σωστό κουτί από τα τρία που θα του παρουσιαστούν. Τα τρία κουτιά είναι από χρυσάφι, από ασήμι κι από μολύβι- το σωστό είναι αυτό που έχει κρυμμένο μέσα το πορτρέτο της. Οι δύο υποφήφιοι, πού είχαν διαλέξει το χρυσάφι και τ' ασήμι, έχουν ήδη αποσυρθεί άπρακτοι. Ο Μπασάνιο, ο τρίτος, καταλήγει στο μολύβι και μ' αυτό κερδίζει τη νύφη, της οποίας ήταν ήδη ο ευνοούμενος πριν από τη μοιραία δοκιμασία. Καθένας από τους τρεις μνηστήρες είχε αιτιολογήσει την απόφαση του με ένα λόγο στον οποίο εγκωμίαζε το μέταλλο πού είχε προτιμήσει, ενώ εξευτέλιζε τα άλλα δύο. Μ' αυτό τον τρόπο, ο πιο δύσκολος κλήρος έλαχε στον ευτυχή τρίτο μνηστήρα- αυτά πού έχει να πει, για να εξυμνήσει το μολύβι ενάντια στο χρυσάφι και το ασήμι, είναι λιγοστά και βεβιασμένα. Εάν, στην ψυχαναλυτική πρακτική βρισκόμασταν αντιμέτωποι με έναν τέτοιο λόγο, θα μυριζόμασταν, πίσω από την ανεπαρκή δικαιολόγηση, κίνητρα πού είχαν κρατηθεί κρυφά. [...]\"\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΞεκινώντας από το θέμα της εκλογής στον \"Βασιλιά Λήρ\" και στον \"Εμπορο της Βενετίας\", Ο Φρόυντ ανατρέχει στους γνωστούς μύθους με τα αντίστοιχα θέματα: στην κρίση του Πάρη με τη θεά του έρωτα, στην Ψυχή στο παραμύθι του Απουλήιου, στη Σταχτοπούτα, στις Ώρες και τις Μοίρες των Αρχαίων, στις Parcae των Λατίνων, στις Nornen της βόρειας μυθολογίας, αναζητώντας το κλειδί της ερμηνείας στην εκλογή ανάμεσα στο χρυσάφι, το ασήμι και το μολύβι και στο πώς η ίδια η θεά του θανάτου μπορεί να πάρει τη θέση της θεάς του έρωτα σε μιά μετάλλαξη της επιθυμίας.","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b165514.jpg","isbn":"978-960-325-852-0","isbn13":"978-960-325-852-0","ismn":null,"issn":null,"series":null,"pages":37,"publication_year":2011,"publication_place":"Αθήνα","price":"9.0","price_updated_at":"2011-04-20","cover_type":"Μαλακό εξώφυλλο","availability":"Κυκλοφορεί","format":"Βιβλίο","original_language":"γερμανικά","original_title":"Das Motiv der Kästchenwahl","publisher_id":2,"extra":null,"biblionet_id":165514,"url":"https://bibliography.gr/books/to-motibo-ths-ekloghs-twn-mikrwn-koutiwn-cb9d9ca7-09de-477b-af80-1e4338a05005.json"},{"id":211105,"title":"Αποσυσκευάζω τη βιβλιοθήκη μου","subtitle":"Λόγος για τη συλλεκτική δραστηριότητα","description":"Αποσυσκευάζω τη βιβλιοθήκη μου. Μάλιστα. Άρα δεν είναι ακόμη στα ράφια, δεν την περιβάλλει η αθόρυβη ανία της ταξιθέτησης. Ούτε μπορώ να βηματίσω κατά μήκος των ζυγών της, για να τους επιθεωρήσω ενώπιον αγαπητών και φιλήκοων προσώπων. Τίποτε από όλα αυτά δεν έχετε να φοβηθείτε. Το μόνο που μπορώ να κάνω είναι να σας ζητήσω να μεταφερθείτε μαζί μου στην αταξία των διαρρηγμένων κιβωτίων, σε μιαν ατμόσφαιρα κορεσμένη από τη σκόνη του ξύλου, σ' ένα πάτωμα στρωμένο με σκισμένα χαρτιά, ανάμεσα σε σωρούς βιβλία που αποστέλλονται πάλι στο φως της ημέρας ακριβώς μετά δύο έτη σκότους, ώστε να συμμεριστείτε εκ των προτέρων κάτι από τη διάθεση -διόλου ελεγειακή, άλλα μάλλον τεταμένη- που αφυπνίζουν σε έναν γνήσιο συλλέκτη αυτοί ακριβώς οι τόμοι.\u003cbr\u003eΗ ύπαρξη του συλλέκτη διέπεται από μια διαλεκτική ένταση μεταξύ των πόλων της αταξίας και της τάξης.\u003cbr\u003e \u003cbr\u003eΚάθε πάθος συνορεύει με το χάος, όμως το συλλεκτικό πάθος εγγίζει τα όρια του χάους των αναμνήσεων. Αυτό που ωστόσο θέλω να πω είναι κάτι περισσότερο: Το τυχαίο, το πεπρωμένο -που εμποτίζουν με το χρώμα τους τα περασμένα μπροστά στα μάτια μου- είναι συγχρόνως και εμφανώς παρόντα στον συνηθισμένο κυκεώνα των βιβλίων. Γιατί τί άλλο είναι αύτη η κατοχή παρά αταξία, όπου η συνήθεια έχει γίνει τόσο οικεία ώστε μπορεί να φαίνεται σαν τάξη;","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b214314.jpg","isbn":"978-960-505-262-1","isbn13":"978-960-505-262-1","ismn":null,"issn":null,"series":null,"pages":24,"publication_year":2016,"publication_place":"Αθήνα","price":"7.0","price_updated_at":"2016-12-16","cover_type":"Μαλακό εξώφυλλο","availability":"Κυκλοφορεί - Εκκρεμής εγγραφή","format":"Βιβλίο","original_language":"γερμανικά","original_title":null,"publisher_id":2,"extra":null,"biblionet_id":214314,"url":"https://bibliography.gr/books/aposyskeuazw-th-bibliothhkh-mou.json"},{"id":214197,"title":"Μητροπολιτική αίσθηση","subtitle":"Οι μεγαλουπόλεις και η διαμόρφωση της συνείδησης. Η κοινωνιολογία των αισθήσεων","description":"Το δοκίμιο \"Οι μεγαλουπόλεις και η διαμόρφωση της συνείδησης\" είναι ένα από τα διασημότερα του Γκέοργκ Ζίμμελ. Προερχόμενο από μια διάλεξη που έδωσε το 1902 στο Ίδρυμα Gehe της Δρέσδης, προσφέρει μια συναρπαστική προσωπογραφία της σύγχρονης μητρόπολης. Παρόλο που η αστική θεματική απαντά στο σύνολο του έργου του Ζίμμελ, σε αυτό το δοκίμιο ο κοινωνιολόγος εξηγεί με περισσότερη σαφήνεια τί είναι γι’αυτόν η μητρόπολη: το χωνευτήρι μιας μετάλλαξης των αισθητηριακών εμπειριών και νοοτροπιών. Για πρώτη φορά θα φέρει στο προσκήνιο τον αντίκτυπο που έχει η μεγαλούπολη στην ψυχική και φυσική ζωή των κατοίκων της, στις βαθύτερες λειτουργίες του νευρικού συστήματος.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΗ \"Κοινωνιολογία των αισθήσεων\", που κυκλοφορεί πέντε χρόνια αργότερα, αναλύει αφενός την κοινωνική λειτουργία των αισθήσεων - διακρίνοντας τους ρόλους της όρασης, της ακοής και της όσφρησης - και αφετέρου τις μορφές κοινωνικοποίησης που παράγονται από αυτές.\u003cbr\u003eΑν τα εξετάσουμε μαζί, τα δύο δοκίμια συνιστούν το μανιφέστο μιας αισθητηριακής ανάγνωσης της πόλης, με την έννοια ότι η πόλη δεν γίνεται κατανοητή ως φυσικός χώρος ή κοινωνική δομή, αλλά εξετάζεται με βάση τους όρους σωματικών εμπειριών. Η προσέγγιση αυτή δίνει έμφαση στον τρόπο που η αστική εμπειρία διαμορφώνεται μέσω των αισθήσεων, οι οποίες σκιαγραφούν τα αισθητά τοπία που πλαισιώνουν τη μητροπολιτική ζωή.\u003cbr\u003eΤα κείμενα αυτά επηρέασαν έντονα διανοητές και καλλιτέχνες, όπως τον Βάλτερ Μπένιαμιν, τον Γιόζεφ Ροτ των Βερολινέζικων χρονικών, τον πρώιμο Μπρεχτ, τον σκηνοθέτη Φριτς Λάνγκ, τον ζωγράφο Γκ. Γκρος, τον χαράκτη Φρανς Μάζερέελ και πολλούς άλλους. Περισσότερο από έναν αιώνα μετά την πρώτη τους δημοσίευση, τα κείμενα παραμένουν επίκαιρα και ρίχνουν νέο φως στη σύγχρονη μητροπολιτική συνθήκη.","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b217406.jpg","isbn":"978-960-505-265-2","isbn13":"978-960-505-265-2","ismn":null,"issn":null,"series":null,"pages":88,"publication_year":2017,"publication_place":"Αθήνα","price":"9.0","price_updated_at":"2017-04-13","cover_type":"Μαλακό εξώφυλλο","availability":"Κυκλοφορεί - Εκκρεμής εγγραφή","format":"Βιβλίο","original_language":"γερμανικά","original_title":null,"publisher_id":2,"extra":null,"biblionet_id":217406,"url":"https://bibliography.gr/books/mhtropolitikh-aisthhsh.json"},{"id":130207,"title":"Φιλοκτήτης","subtitle":null,"description":"Ο \"Φιλοκτήτης\" του Χάινερ Μύλλερ (1929-1995) πρωτοδημοσιεύτηκε στο περιοδικό της Λαϊκής Δημοκρατίας της Γερμανίας \"Sinn und Form\" το 1965. Από γλωσσική άποψη πρόκειται για έναν μονόλιθο, για ένα από τα πιο πυκνά κείμενα του Μύλλερ και από τα πιο εντυπωσιακά λόγω του καθαρού ποιητικού-νοητικού του βάθους. Ο Μύλλερ το δούλευε από τα τέλη του '50. Αποτελεί μια πρωτότυπη διασκευή της τραγωδίας του Σοφοκλή, η οποία στα χέρια του Μύλλερ γίνεται έργο διδακτικό, παραβολή για τα παράδοξα της πολιτικής, του κομμουνισμού και του σταλινισμού, του ιδεαλισμού και του πραγματιστικού ρεαλισμού.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΟ πολιτικός πραγματισμός σφετερίζεται ακόμη και τους νεκρούς, αξιοποιεί το ανθρώπινο σώμα ακόμη και ως πτώμα. Με αυτό το θέμα είχε εμμονή ο Μύλλερ. Την εκδοχή του Φιλοκτήτη από τον Μύλλερ μπορούμε να την ερμηνεύσουμε ως παραβολή για πολλές διαφορετικές περιπτώσεις: ο εγκαταλελειμμένος Φιλοκτήτης, που έπειτα από χρόνια θέλουν να τον κάνουν με τεχνάσματα να επιστρέψει στη μάχη, εύκολα αναγνωρίζεται ως παραβολή για τους περιθωριοποιημένους και εξόριστους κομμουνιστές στη Σοβιετική Ένωση του Στάλιν, τους οποίους το κόμμα συχνά προσπαθούσε να τους αποκαταστήσει με μεγάλη καθυστέρηση, και οι οποίοι, πικραμένοι από τη μοίρα τους, δεν μπορούσαν να επανενταχθούν.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΣήμερα, το κείμενο του Μύλλερ το διαβάζουμε διαφορετικά, μάλλον στο φως της βιοπολιτικής (Φουκώ), παρά στο φως του διαλογισμού πάνω στον σταλινισμό: Στο φως αυτό η τραγωδία του Φιλοκτήτη αποκτά νέες διαστάσεις, οι οποίες όμως δεν κάνουν το κείμενο πιο εύκολο, αλλά πιο πυκνό, πιο περίπλοκο. Το θέατρο, οι ηθοποιοί (όπως και οι αναγνώστες) χρειάζεται να αντισταθούν -έτσι όπως εννοεί την αντίσταση ο Μύλλερ- στη δίνη κάθε βιαστικής ερμηνείας· χρειάζεται να ακούσουν το ξένο, το αναπάντεχο στοιχείο και τον ήχο αυτής της γλώσσας, να αποκρυπτογραφήσουν το ίχνος ενός άλλου κόσμου που κρύβεται μέσα της.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003e(H.-T. Lehmann)\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΗ ιστορία του Χάινερ Μύλλερ είναι μια Ιστορία. Η περίπτωση είναι σπάνια στο τέλος του 20ού αιώνα. Η διαπλοκή του Μύλλερ και της Ιστορίας βρίσκεται στην καρδιά της ύπαρξης, της γραφής, του θεάτρου.\u003cbr\u003eΣτο αιώνιο ζήτημα της σχέσης μεταξύ θεάτρου και πολιτικής, πολλοί δεν έχουν παρά απαντήσεις που αναφέρονται στις σχέσεις ανάμεσα στους καλλιτέχνες και στον κόσμο της πολιτικής, των Μέσων, της οικονομίας.\u003cbr\u003eΟ Μύλλερ είναι αλλού. Μέσα στο ρήγμα που άνοιξε το ξερίζωμα του τείχους του Βερολίνου. Άσκησε πίεση σ' αυτό το ρήγμα πολύ πριν πέσει το τείχος. Με το γκρέμισμα του Τείχους δεν αφέθηκε, όπως πολλοί άλλοι, να πέσει μέσα στη μαύρη τρύπα των ανεσκαμμένων θεμελίων. Το ρήγμα έχει καταστεί βαθιά πληγή στην κλίμακα του ανθρώπου. Έτσι πρέπει να διαβαστεί στον Μύλλερ η αδιάκοπη εργασία πάνω στο μύθο. Επικαλούμενος το μύθο ο Μύλλερ, δεν είναι απών. Δεν επιστρέφει στο παρελθόν για να αποφύγει την τωρινή εικόνα του κόσμου. Απεναντίας, στρίβει το μύθο μέσα στην πληγή για να κάνει τα ερωτήματά μας να ματώσουν? τον επισείει μπροστά στα μάτια μας, μάτια πολιτών τυφλών απέναντι στο παρόν που μας παγώνει. Να ανακρίνουμε τους πολιτικούς και φιλοσοφικούς όρους της ύπαρξης του θεάτρου, εκεί ακριβώς όπου δεν είναι δυνατόν να διαχωριστούν η ιδιαιτερότητα του όντος, το έργο, η γραφή, το θέαμα, η σκέψη και η Ιστορία. \u003cbr\u003e\u003cbr\u003e(Michel Simonot)\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΩς αποστολή του θεάτρου ο Μύλλερ ορίζει την οργάνωση της \"αντίστασης του σώματος απέναντι στο κείμενο\". Η λέξη-κλειδί είναι η \"αντίσταση\". Το κείμενο δεν πρέπει να καταλαμβάνει εξ' ολοκλήρου το σώμα· το σωματικό στοιχείο, αντίθετα, πρέπει μάλλον να διατηρεί μια απόσταση από τη γλώσσα. Πολύ περισσότερο οφείλει να διατηρεί ορατή μια αναχρονιστική ρωγμή. Εάν οι άνθρωποι εκφωνούσαν το κείμενο μόνο σύμφωνα με το νόημά του και μετέφεραν το νόημα αυτό στο σώμα, τότε κατά τη διαδικασία θα χανόταν η ουτοπική στιγμή του κειμένου - αυτή την πεποίθηση είχε ο Μύλλερ. Το ουτοπικό βρίσκεται στην τέχνη της φόρμας, στον ρυθμό, στον έμμετρο λόγο , \"όπως το έγκλειστο έντομο μέσα στο κεχριμπάρι\". \u003cbr\u003e\u003cbr\u003e(H.-T. Lehmann)\u003cbr\u003e","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b132831.jpg","isbn":"978-960-325-754-7","isbn13":"978-960-325-754-7","ismn":null,"issn":null,"series":null,"pages":88,"publication_year":2008,"publication_place":"Αθήνα","price":"10.0","price_updated_at":"2008-06-24","cover_type":"Μαλακό εξώφυλλο","availability":"Κυκλοφορεί","format":"Βιβλίο","original_language":"γερμανικά","original_title":"Philoktet","publisher_id":2,"extra":null,"biblionet_id":132831,"url":"https://bibliography.gr/books/filokthths-768ea03f-4532-49b2-ab57-cfc0d738fb16.json"}]