[{"id":167732,"title":"Συρτάρι ΧΧΙΙ","subtitle":"Φωτογραφίες σε αποσύνθεση","description":"Η εχθρική σχέση των εννοιών του τυχαίου και της αναγκαιότητας είναι κάτι που βασανίζει τους προβληματισμούς των φιλοσοφικών στοχασμών από αιώνες. Στην περίπτωση της καλλιτεχνικής δημιουργίας, ωοτόσο, έχει κανείς την παράδοξη αίσθηση πως οι μεταξύ τους αντιθέσεις αίρονται, και μάλιστα με τρόπο περίπου μαγικό. Με τρόπο διαλεκτικό θα έλεγα, αν δεν διατηρούσα σοβαρές επιφυλάξεις για τον βαθμό της ενσυνείδητης βουλητικής ενέργειας η οποία παρακολουθεί και γενικότερα την άρθρωση των εικαστικών γεγονότων, σε όλο τους το ανάπτυγμα και σε όλες τους τις εκδοχές.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΤο σύντομο αυτό σημείωμα δεν έχει όμως ως στόχο του να διερευνήσει με εμβρίθεια και σε βάθος τους μηχανισμούς της γενεσιουργίας των καλλιτεχνικών μορφών. Ούτε φιλοδοξεί να ιχνηλατήσει συστηματικά όσα αίτια συνέχουν και συγκεκριμενοποιούν την εκφορά του καλλιτεχνικού λόγου. Θα ήθελε μόνο με τις λίγες, τις καθόλου πρωτότυπες επισημάνσεις του να βοηθήσει κάπως τους αναγνώστες ελπίζοντας πως έτσι θα διακρίνουν καθαρότερα το πού και το πώς συμπίπτουν, ή μάλλον το πού και το πώς συντίθενται τα όρια ανάμεσα στις απρόβλεπτες διαστάσεις των φυσικών φαινομένων και στις καταλυτικές παρεμβάσεις της ανθρώπινης ενεργητικότητας. Ανάμεσα στην παθητική, δηλαδή, αποδοχή των τετελεσμένων καταστάσεων και τη μαχητική αντίδραση που προκαλεί η δημιουργική θεώρηση των συστατικών τους.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΣτην περίπτωση των φθαρμένων από τις καταλυτικές επιπτώσεις του χρόνου αρνητικών, η αναίρεση της καταστροφής, η αναζωογόνηση νεκρών υπάρξεων συναρτάται με τη δυναμική ανάπλαση όσων από τα δεδομένα τους έχουν επιβιώσει. Με μια διαδικασία, η οποία αναβαπτίζει την υλική υπόσταση των συστατικών τους και ανασυνθέτει τα διασωθέντα αφηγηματικά τους στοιχεία, αναδημιουργώντας εννοιολογικά το εικονογραφικό τους περιεχόμενο και επιτυγχάνοντας, είτε αφαιρετικά είτε προσθετικά, τη νέα συνθετική τους συγκρότηση. Το τελικό αποτέλεσμα δεν έχει καμιά απολύτως σχέση με την πραγματικότητα της αρχικής εικόνας. Και θα μπορούσε να χαρακτηρισθεί σαν ένας ιδιαίτερα γόνιμος πειραματισμός της δημιουργικής περιέργειας πάνω σε εγγενείς δυνατότητες να αναβιώνουν θέματα σβησμένα από τη μνήμη των πρώτων τους αποτυπώσεων. Η μετάταξη των τραυματισμένων φωτογραφικών απεικονίσεων σε άλλα επίπεδα αισθητικής ανάδειξης, αφήνει βεβαίως να αναδυθούν μέοα από τον κόσμο του υποσυνειδήτου οι υποδόριες συγκινησιακές αφετηρίες της γνωστικής επάρκειας και της τεχνικής ιδιοφυΐας. Ταυτόχρονα όμως αφήνει ελεύθερα τα πετάγματα της φαντασίας του θεατή να συμπληρώσουν με τις δικές τους διαδρομές τα χάσματα της διηγηματικής συνέχειας, απελευθερώνοντας την ορμή των συνειρμικών συσχετισμών σε περιοχές πέρα από τη βούληση ή τις προσδοκίες του δημιουργού τους.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΟ Λεωνίδας Κουργιαντάκης, από τα βασικά στελέχη των Φωτογραφικών Αρχείων του Μουσείου Μπενάκη, διαθέτει την αγάπη, τη γνώση και τον ψυχισμό που είναι απαραίτητος σε μια τέτοια δουλειά. Η εργασία του μπορεί να στηρίζεται πάνω σε παλιότερους, δοκιμασμένους πειραματισμούς της φωτογραφικής τέχνης, όπως σημειώνει άλλωστε και η Αλίκη Τσίργιαλου στο δικό της κείμενο, οι παρεμβάσεις του όμως έχουν τη σφραγίδα της προσωπικής ματιάς και την τονικότητα ενός ατομικού μελωδικού λόγου. Οι συνθέσεις των σχημάτων τις οποίες προτείνει και η αφαιρετική τους διάθεση, οι υπαινικτικές τους αναφορές και οι γήινες χρωματικές τους κλίμακες ερεθίζουν τη συγκίνηση με αναμνήσεις από την εικαστική εποποιία τόσο της φωτογραφίας, όσο και της ζωγραφικής του 20ού αιώνα. Κάτι που δεν έχω καμιά απολύτως αμφιβολία ότι θα συνεπάρει τους αναγνώστες αυτού του βιβλίου.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003e(πρόλογος του βιβλίου)","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b170799.jpg","isbn":"978-960-476-096-1","isbn13":"978-960-476-096-1","ismn":null,"issn":null,"series":null,"pages":83,"publication_year":2011,"publication_place":"Αθήνα","price":"10.0","price_updated_at":"2011-09-23","cover_type":"Μαλακό εξώφυλλο","availability":"Κυκλοφορεί","format":"Βιβλίο","original_language":null,"original_title":null,"publisher_id":353,"extra":null,"biblionet_id":170799,"url":"https://bibliography.gr/books/syrtari-xxii.json"},{"id":160303,"title":"Κώστας Μπαλάφας: Φωτογραφίζοντας το Αντάρτικο στην Ήπειρο, 1941-1944","subtitle":null,"description":"Ο Κώστας Μπαλάφας συγκαταλέγεται ανάμεσα στους κορυφαίους Έλληνες εκπροσώπους του ρεύματος της ανθρωπιστικής φωτογραφίας, που άνθισε διεθνώς μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο. \u003cbr\u003eΤο έργο του είναι αφιερωμένο στον απλό άνθρωπο του μόχθου και στους αγώνες που δίνει κάτω από αντίξοες συνθήκες τόσο για την επιβίωσή του, όσο και για την ελευθερία του. Με ιδιαίτερη ευαισθησία κατέγραψε τα ήθη και έθιμα σε κάθε γωνιά της χώρας του, ενώ η Ήπειρος και οι κάτοικοί της κατέχουν εξέχουσα θέση στη φωτογραφική του δημιουργία. \u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΚατά τη διάρκεια της Κατοχής εντάχθηκε στην 6η Ταξιαρχία του Ελληνικού Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού (ΕΛΑΣ), ως μαχητής-τυφεκιοφόρος του 85ου Συντάγματος. Τότε, φωτογράφισε τις καταστροφές των χωριών, τις ζυμώσεις για την έναρξη του ένοπλου αγώνα, τις πορείες και τις μάχες των ανταρτών, το θρήνο των μανάδων, και αργότερα τις εκδηλώσεις στην πόλη των Ιωαννίνων κατά την Απελευθέρωση. \u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΣτο τέλος του πολέμου και ενώ η εμφύλια διαμάχη είχε ήδη ξεκινήσει, εμπιστεύθηκε το υλικό που είχε συγκεντρώσει στην οικογενειακή του φίλη Ιουλία Γοργόλη, θεωρώντας ότι υπήρχε κίνδυνος να κατασχεθεί, αν έμενε στα χέρια του. Εκείνη, το έκρυψε κάτω από το ξύλινο πάτωμα ενός γιαννιώτικου σπιτιού, όπου παρέμεινε για 31 χρόνια, μέχρι το 1974, οπότε ο Κώστας Μπαλάφας το επανέκτησε. Η σημαντική αυτή φωτογραφική μαρτυρία έγινε ευρέως γνωστή το 1991, όταν εξέδωσε ο ίδιος στα Ιωάννινα, με δική του δαπάνη, τον τόμο \"Κώστας Μπαλάφας: το αντάρτικο στην Ήπειρο, ασπρόμαυρες φωτογραφίες 1940-1944\". \u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΣήμερα, η φωτογραφική σειρά από την Αντίσταση στην Ήπειρο, φυλάσσεται στο Μουσείο Μπενάκη μαζί με το υπόλοιπο έργο του.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΤα 79 θέματα που παρουσιάζονται στην έκθεση επιλέχθηκαν από τα συνολικά 2.000 αρνητικά που περιλαμβάνονται στην ενότητα, με φωτογραφικά και ιστορικά κριτήρια, έτσι ώστε ο θεατής να αποκομίζει μία σφαιρική εικόνα του αγώνα του ηπειρώτικου λαού ενάντια στον ξένο κατακτητή. Σε αυτά περιλαμβάνονται 65 ψηφιακές εκτυπώσεις από πρωτότυπα αρνητικά, καθώς και 14 πρωτότυπες φωτογραφίες, τυπωμένες και υπογεγραμμένες από τον ίδιο τον φωτογράφο.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΚατά τη διάρκεια της έκθεσης θα προβάλλεται το πορτραίτο του Κώστα Μπαλάφα που σκηνοθέτησε το 1985 η Βέρα Πάλμα, για λογαριασμό του Υπουργείου Πολιτισμού. ","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b163314.jpg","isbn":"978-960-476-087-9","isbn13":"978-960-476-087-9","ismn":null,"issn":null,"series":null,"pages":69,"publication_year":2011,"publication_place":"Αθήνα","price":"12.0","price_updated_at":"2011-03-15","cover_type":"Μαλακό εξώφυλλο","availability":"Κυκλοφορεί","format":"Βιβλίο","original_language":null,"original_title":null,"publisher_id":353,"extra":null,"biblionet_id":163314,"url":"https://bibliography.gr/books/kwstas-mpalafas-fwtografizontas-to-antartiko-sthn-hpeiro-19411944.json"}]